Klimatyzacja z funkcją grzania: czy zastąpi ogrzewanie

Ta sama technologia, inny nośnik ciepła

Klimatyzator z funkcją grzania to pompa ciepła powietrze-powietrze. Pobiera energię z powietrza zewnętrznego i oddaje ją bezpośrednio do powietrza w pomieszczeniu, z pominięciem obiegu wodnego. Pompa ciepła powietrze-woda robi to samo, ale przekazuje ciepło do wody, która następnie krąży w instalacji.

Ta jedna różnica pociąga za sobą wszystkie pozostałe. Brak obiegu wodnego oznacza prostszy i tańszy montaż, brak konieczności przerabiania instalacji grzewczej i szybszą reakcję, bo powietrze nagrzewa się natychmiast. Oznacza też jednak, że ciepło pojawia się tylko tam, gdzie wisi jednostka wewnętrzna.

Sprawność w trybie grzania bywa wysoka, często wyższa niż w pompie powietrze-woda pracującej na wysokiej temperaturze zasilania, właśnie dlatego, że nie trzeba podgrzewać wody do 45 czy 55 stopni. Powietrze wydmuchiwane ma zwykle znacznie niższą temperaturę.

Grzanie i chłodzenie realizuje to samo urządzenie, które odwraca kierunek obiegu czynnika: parownik staje się skraplaczem i odwrotnie. Nie są to jednak dwa równorzędne punkty pracy. Moc grzewcza i chłodnicza tego samego modelu różnią się od siebie, a moc grzewcza dodatkowo maleje wraz ze spadkiem temperatury na zewnątrz. Dlatego dobór wyłącznie pod letni upał daje zimą inny wynik, niż się spodziewasz.

Dobór mocy: kubatura, przeszklenia i nasłonecznienie

Moc dobiera się do zysków ciepła latem i do strat zimą, a nie do metrażu z ogłoszenia. Ten sam pokój o powierzchni dwudziestu metrów potrzebuje zupełnie innego urządzenia na parterze od strony północnej, a innego pod skosami poddasza z oknem połaciowym skierowanym na zachód.

Pierwszą wielkością jest kubatura, czyli powierzchnia pomnożona przez wysokość. Pomieszczenie z antresolą albo z sufitem otwartym do kalenicy ma znacznie więcej powietrza do wychłodzenia niż pokój o standardowej wysokości. Przy grzaniu dochodzi do tego rozwarstwienie temperatury, bo ciepłe powietrze gromadzi się pod sufitem, czyli tam, gdzie nikogo nie ma.

Drugą jest nasłonecznienie. Duże przeszklenie od południa i od zachodu potrafi wnieść do pomieszczenia w ciągu kilku popołudniowych godzin więcej ciepła niż całe pozostałe obciążenie razem wzięte. Okna zachodnie bywają przy tym trudniejsze od południowych, bo słońce pada na nie nisko wtedy, gdy budynek jest już nagrzany po całym dniu. Okno połaciowe w dachu jest przypadkiem najtrudniejszym, bo promieniowanie trafia w nie pod kątem bliskim prostopadłemu.

Zanim dołożysz moc, sprawdź, czy da się ograniczyć same zyski. Rolety zewnętrzne, markiza albo drzewo od zachodu obniżają obciążenie u źródła, czyli zanim ciepło wejdzie do środka. Zasłona wewnętrzna tego nie zrobi, bo promieniowanie jest już wtedy po wewnętrznej stronie szyby i zamienia się w ciepło w pomieszczeniu.

Co przesuwa wymaganą moc jednostki w górę, a co w dół.

Czynnik	Kierunek	Uwaga
Wysokość pomieszczenia, antresola, otwarta kalenica	w górę	liczy się kubatura, a nie sama powierzchnia podłogi
Duże przeszklenie od południa i zachodu	w górę	okno połaciowe w dachu jest przypadkiem najtrudniejszym
Rolety zewnętrzne, markiza, zacienienie	w dół	działają zanim ciepło wejdzie do pomieszczenia
Nieocieplony strop pod nieużytkowym poddaszem	w górę	latem to bywa największa pojedyncza pozycja bilansu
Sprzęt komputerowy, kuchnia, liczba osób	w górę	zyski wewnętrzne dodają się do słonecznych
Pomieszczenie otwarte na salon albo hol	w górę	jednostka obsługuje realnie większą kubaturę niż jeden pokój
Pokój od północy w dobrze ocieplonym budynku	w dół	zwykle wystarcza najmniejsza jednostka z serii

Urządzenie inwerterowe znosi niewielki zapas mocy dobrze, bo moduluje wydajność sprężarki w szerokim zakresie. Zapas nadmierny działa jednak przeciwko tobie przy chłodzeniu: jednostka szybko zbija temperaturę i zwalnia, zanim zdąży osuszyć powietrze, więc zostaje ci chłodno i wilgotno. Urządzenie za małe pracuje z kolei stale na wysokich obrotach, jest głośniejsze i w upał nie dowozi zadanej temperatury.

W karcie katalogowej znajdziesz dwie różne moce, chłodniczą i grzewczą, a moc grzewczą często podaną dla kilku temperatur zewnętrznych. Jeśli grzanie ma być realną funkcją, a nie dodatkiem na papierze, patrz na wartość przy kilku stopniach poniżej zera, a nie na tę z okładki folderu.

Rodzaje jednostek wewnętrznych i rozkład powietrza

Jednostka wewnętrzna decyduje o tym, jak ciepło i chłód rozkładają się w pomieszczeniu, a przy grzaniu ma to większe znaczenie niż przy chłodzeniu. Zimne powietrze opada samo, więc jednostka pod sufitem chłodzi skutecznie prawie zawsze. Ciepłe zachowuje się odwrotnie: wypycha się pod sufit i tam zostaje, jeśli nic nie skieruje go w dół.

Typy jednostek wewnętrznych i miejsca, w których się bronią.

Typ jednostki	Gdzie pasuje	Na co uważać
Ścienna	Pokoje, sypialnie, biura, wszędzie gdzie liczy się prosty montaż	Nawiew z góry, przy grzaniu trzeba prowadzić strumień w dół
Przypodłogowa	Pomieszczenia, w których grzanie jest funkcją równie ważną jak chłodzenie	Zajmuje wolny fragment ściany nisko i nie może być zastawiona meblami
Kasetonowa	Duże, otwarte pomieszczenia z sufitem podwieszanym	Wymaga przestrzeni nad sufitem i dostępu serwisowego przez kratkę
Kanałowa	Kilka pomieszczeń obsługiwanych jedną jednostką, na przykład strefa sypialna	Wymaga miejsca na kanały, projektu rozprowadzenia i dostępu do filtra

Ścienna jest wyborem domyślnym i w większości przypadków słusznym. Przy grzaniu warto ustawić żaluzje pionowo w dół i pozwolić automatyce prowadzić strumień, bo inaczej pod sufitem robi się ciepło, a przy podłodze nic się nie zmienia. Część modeli ma czujnik rozkładu temperatury w pomieszczeniu i sama koryguje kierunek nawiewu.

Przypodłogowa jest tym, czym w instalacji wodnej grzejnik pod oknem: oddaje ciepło nisko, więc naturalna konwekcja rozprowadza je po całym pomieszczeniu. Jeśli klimatyzacja ma realnie dogrzewać poddasze albo pokój nad garażem, to zwykle ten typ wypada najlepiej, pod warunkiem że masz wolny fragment ściany przy podłodze.

Kanałowa rozwiązuje częściowo problem, który przy klimatyzacji wraca najczęściej, czyli ciepło tylko tam, gdzie wisi jednostka. Jedna maszyna ukryta w zabudowie obsługuje kilka pomieszczeń kratkami nawiewnymi. Ceną są trasy kanałów zaplanowane w projekcie, kilkanaście centymetrów wysokości pomieszczenia i pamiętanie o tym, że filtr również trzeba wyjąć i umyć, a schowany w suficie łatwo o nim zapomnieć.

Miejsce montażu przesądza o komforcie mocniej niż marka urządzenia:

• Nie kieruj strumienia wprost na łóżko, biurko ani kanapę. To najczęstsza przyczyna narzekania na klimatyzację i wynika z lokalizacji, a nie z urządzenia.
• Nad drzwiami albo na ścianie bocznej zwykle lepiej niż nad wezgłowiem łóżka, bo powietrze ma dłuższą drogę i zdąży się wymieszać.
• Zachowaj odstępy od sufitu i od ściany bocznej podane w instrukcji. Jednostka zasysa powietrze górą i przy zbyt ciasnym montażu zaciąga własny nawiew.
• W pomieszczeniu przechodnim ustaw jednostkę tak, żeby strumień biegł wzdłuż pomieszczenia, a nie w meble albo w przewężenie.
• Zaplanuj odpływ skroplin grawitacyjnie, jeśli to możliwe. Pompka skroplin działa, ale jest elementem ruchomym, który słychać i który potrafi się zatkać.

Wysokość montażu ma osobne znaczenie przy grzaniu. Im wyżej wisi jednostka i im wyższy sufit, tym większe rozwarstwienie temperatury. W pomieszczeniu ze skosami albo z antresolą jednostka przypodłogowa lub kanałowa z nawiewem nisko da odczucie wyraźnie cieplejsze przy tej samej mocy.

Multisplit czy kilka układów pojedynczych

Gdy klimatyzacja ma objąć więcej niż jedno pomieszczenie, wraca pytanie o układ: jedna jednostka zewnętrzna obsługująca kilka wewnętrznych, czyli multisplit, czy kilka niezależnych układów pojedynczych.

Multisplit ma dwie realne zalety. Na elewacji stoi jedno urządzenie zamiast trzech, co bywa rozstrzygające na ciasnej działce, przy balkonie albo tam, gdzie wygląd budynku jest istotny. Druga to mniejsza liczba przewiertów i jedno miejsce, w którym trzeba zapewnić dostęp serwisowy oraz odprowadzenie skroplin powstających zimą przy odszranianiu.

Wad jest więcej i przy grzaniu ważą mocniej niż przy samym chłodzeniu:

• Wszystkie jednostki wewnętrzne pracują w tym samym trybie. Jeśli w listopadowe południe chcesz grzać sypialnię od północy i jednocześnie schłodzić pokój od zachodu, standardowy multisplit tego nie zrobi.
• Moc jednostki zewnętrznej dobiera się z założeniem, że nie wszystkie wewnętrzne pracują naraz z pełną wydajnością. Przy pełnym obciążeniu każda dostaje mniej, niż wynika z jej nominalnej mocy.
• Praca jednej małej jednostki wewnętrznej zmusza sprężarkę do pracy w dolnym zakresie, co obniża sprawność i mnoży krótkie cykle.
• Awaria albo przegląd jednostki zewnętrznej unieruchamia całą instalację, a nie jedno pomieszczenie.
• Trasy chłodnicze są dłuższe, napełnienie czynnikiem większe, a rozgałęzienia to kolejne miejsca, w których układ może stracić szczelność.

Układy pojedyncze kosztują więcej w montażu i mocniej zabudowują elewację, ale każdy pracuje niezależnie, można je dobrać dokładnie do pomieszczenia i dokładać etapami, a serwis jednego nie wyłącza pozostałych. Jeśli klimatyzacja ma realnie dogrzewać, ta niezależność bywa ważniejsza niż estetyka.

Granica praktyczna przebiega mniej więcej tak: przy dwóch pomieszczeniach zwykle wygrywają osobne układy, przy trzech i więcej, zwłaszcza gdy miejsca na elewacji brakuje, multisplit zaczyna mieć przewagę. Warto wtedy rozważyć jeszcze trzecią drogę, czyli jedną jednostkę kanałową obsługującą całą strefę zamiast trzech ściennych wpiętych w jeden agregat.

Gdzie postawić jednostkę zewnętrzną, żeby nie było sporu z sąsiadem, rozkładamy w poradniku Hałas pompy ciepła i miejsce montażu. Te same zasady dotyczą agregatu klimatyzacji, bo źródło dźwięku jest identyczne.

Gdzie to się sprawdza dobrze, a gdzie jest półśrodkiem

Są sytuacje, w których klimatyzacja z funkcją grzania jest wyborem trafnym, a nie kompromisem:

• Dogrzewanie pojedynczych pomieszczeń: poddasza, pokoju nad garażem, dobudówki, czyli miejsc, gdzie istniejące ogrzewanie nie domaga.
• Domy letniskowe i budynki użytkowane sezonowo, gdzie liczy się szybkie osiągnięcie komfortu po przyjeździe, a nie utrzymywanie stałej temperatury.
• Okresy przejściowe, wiosną i jesienią, gdy uruchamianie całego systemu grzewczego dla kilku chłodnych dni jest nieopłacalne.
• Budynki, w których i tak montuje się klimatyzację dla chłodzenia, a funkcja grzania jest wtedy dodatkiem praktycznie bez dopłaty.
• Pomieszczenia usługowe i biurowe o zmiennym obłożeniu, gdzie szybka reakcja jest ważniejsza niż równomierność.

We wszystkich tych przypadkach wspólnym mianownikiem jest ograniczony zakres: jedno albo kilka pomieszczeń, a nie cały dom, oraz brak wymagania wobec ciepłej wody użytkowej.

Odwrotna strona tej listy jest równie konkretna. Trzy ograniczenia przesądzają o tym, że przy całym budynku klimatyzacja zostaje półśrodkiem.

Pierwszym jest rozprowadzenie ciepła. Powietrze nagrzewa się szybko, ale nie przechodzi przez zamknięte drzwi ani przez korytarze bez wymuszonego obiegu. Ogrzanie całego domu wymagałoby jednostki w praktycznie każdym pomieszczeniu, co podnosi koszt, mnoży urządzenia i pogarsza estetykę.

Drugim jest ciepła woda użytkowa. Klimatyzator jej nie przygotuje, więc trzeba mieć drugie urządzenie: bojler elektryczny, kocioł albo osobną pompę ciepła do ciepłej wody. To osobny koszt zakupu i eksploatacji, który w porównaniach bywa pomijany.

Trzecim jest komfort odczuwalny. Ogrzewanie powietrzem oznacza ruch powietrza i pionowe rozwarstwienie temperatury: cieplej pod sufitem, chłodniej przy podłodze. Ogrzewanie podłogowe daje rozkład odwrotny, bliższy odczuciu komfortu. Różnica jest subiektywna, ale realna i warto ją znać przed decyzją, bo po montażu jest nieodwracalna.

Dochodzi kwestia suchości powietrza. Praca w trybie grzania obniża wilgotność względną, co w sezonie grzewczym bywa odczuwalne, zwłaszcza w sypialniach.

Są też układy, w których to rozwiązanie po prostu nie ma sensu. Pierwszy to dom, w którym klimatyzacja miałaby być jedynym źródłem ciepła dla wszystkich pomieszczeń łącznie z łazienkami. Drugi to budynek słabo ocieplony, bo zapotrzebowanie wymusiłoby jednostki dużej mocy w każdym pokoju i pracę na granicy możliwości w mroźne dni. Trzeci to sytuacja, w której zależy ci na stabilnej, równomiernej temperaturze bez ruchu powietrza. W każdym z tych przypadków uczciwiej jest policzyć pompę ciepła powietrze-woda i traktować klimatyzację jako uzupełnienie.

Różnice w odczuciu ciepła między ogrzewaniem powietrznym a wodnym pokazujemy w tekście Ogrzewanie podłogowe czy grzejniki.

Filtry, jakość powietrza i tryby pracy

Klimatyzator nie wymienia powietrza. Zasysa to, które jest w pomieszczeniu, schładza je albo ogrzewa i oddaje z powrotem. Nie usuwa więc dwutlenku węgla, nie odprowadza wilgoci z gotowania i nie dostarcza świeżego powietrza, choć bywa tak przedstawiany. Za wymianę powietrza odpowiada wentylacja, a nie jednostka wisząca na ścianie.

Co realnie daje kontrolowana wymiana powietrza, opisujemy w poradniku Rekuperacja w domu jednorodzinnym, a zakres naszych prac na podstronie Klimatyzacja.

Filtr siatkowy w jednostce wewnętrznej zatrzymuje kurz i chroni wymiennik. Wyjmuje się go i myje co kilka tygodni intensywnej pracy. To jedyna czynność, którą wykonujesz sam, a jednocześnie ta, której zaniedbanie najszybciej psuje efekt: zatkany filtr obniża strumień powietrza, przez co urządzenie pracuje głośniej, grzeje słabiej, a przy chłodzeniu wymiennik zaczyna szronić.

Filtry dodatkowe, węglowe, elektrostatyczne czy z powłokami katalitycznymi, poprawiają część parametrów i bywają przydatne u alergika, ale nie zastępują wymiany powietrza i nie zamieniają klimatyzatora w oczyszczacz dla całego domu. Ich skuteczność zależy od tego, ile razy powietrze z pomieszczenia przejdzie przez urządzenie, więc rośnie przy pracy ciągłej na niskich obrotach, a nie przy krótkim, mocnym schłodzeniu pokoju.

Nieprzyjemny zapach przy starcie bierze się zwykle z wilgoci pozostałej na wymienniku po chłodzeniu. Większość urządzeń ma funkcję osuszania wymiennika po wyłączeniu i warto ją włączyć, bo mokry wymiennik jest miejscem, w którym rozwijają się drobnoustroje. Jeśli zapach mimo to wraca, to sygnał do czyszczenia wymiennika i tacy skroplin przez serwis, a nie do spryskania kratki preparatem z aerozolu.

Sterowanie wygląda dziś podobnie u większości producentów: pilot bezprzewodowy, opcjonalny sterownik przewodowy na ścianie i moduł do aplikacji. Warto wiedzieć o jednym szczególe. Termostat mierzy zwykle temperaturę powietrza zasysanego przez jednostkę, czyli tego przy suficie. W trybie grzania jest ono cieplejsze od powietrza przy podłodze, więc urządzenie wyłącza się wcześniej, niż wynikałoby to z Twojego odczucia. Sterownik przewodowy zamontowany na wysokości termostatu albo czujnik umieszczony w pilocie usuwa ten problem.

• Tryb automatyczny sam wybiera grzanie albo chłodzenie wokół zadanej temperatury. Wiosną i jesienią bywa wygodny, ale potrafi przełączać się w kółko, jeśli zakres nastawy jest zbyt wąski.
• Tryb osuszania obniża wilgotność przy niewielkim schładzaniu i w parne dni daje więcej komfortu niż mocne chłodzenie.
• Tryb cichy albo nocny obniża obroty wentylatorów kosztem wydajności i przydaje się w sypialni oraz tam, gdzie agregat stoi blisko granicy działki.
• Tryb utrzymania minimalnej temperatury pilnuje, żeby w nieużywanym domu nie spadła ona poniżej kilku stopni. To praktyczna funkcja w budynkach letniskowych, bo chroni instalację wodną niewielkim kosztem.

Jedno ustawienie warto sobie odpuścić: podkręcanie nastawy do trzydziestu stopni w nadziei, że pokój nagrzeje się szybciej. Urządzenie inwerterowe i tak startuje z pełną wydajnością, a wysoka nastawa kończy się przegrzaniem pomieszczenia i suchym powietrzem.

Czynnik chłodniczy, szczelność, praca zimą i serwis

Urządzenia domowe pracują dziś najczęściej na czynniku R32, który zastąpił wcześniejszy R410A. Powód zmiany jest środowiskowy: R32 ma niższy współczynnik ocieplenia globalnego, a przy tym wymaga mniejszego napełnienia dla tej samej mocy. Kosztem jest zaliczenie go do czynników o niewielkiej palności, co przekłada się na wymagania montażowe, a nie na ryzyko przy normalnej eksploatacji.

Wynika z tego rzecz, o którą warto zapytać przed wyborem modelu. Producent podaje w instrukcji minimalną powierzchnię pomieszczenia dla danej ilości czynnika w układzie, a ilość ta rośnie wraz z długością trasy chłodniczej, bo powyżej pewnego dystansu instalację trzeba doładować. Przy małym pomieszczeniu i długiej trasie bywa to warunek wiążący i decyduje o doborze jednostki.

Szczelność jest w klimatyzacji tym, czym ciśnienie w instalacji wodnej, z jedną różnicą: nieszczelność nie zostawia kałuży. Układ traci czynnik powoli, najczęściej przez połączenia kielichowe wykonywane na budowie, a jedynym objawem jest stopniowy spadek wydajności, który łatwo wziąć za wyjątkowy upał albo za zużycie urządzenia. Dlatego montaż kończy się próbą szczelności i próżniowaniem instalacji. To etapy, które trwają i których nie da się zastąpić szybszym uruchomieniem.

Ingerencja w układ chłodniczy wymaga uprawnień, więc warto o nie zapytać wykonawcę, tak samo jak o protokół z próby szczelności. Obowiązek okresowych kontroli szczelności dotyczy układów o ilości czynnika przekraczającej określony próg, liczony w ekwiwalencie dwutlenku węgla, a nie każdego urządzenia domowego. Czy dotyczy akurat Twojego, sprawdzisz w dokumentacji urządzenia albo u instalatora, który je uruchamiał.

Podobnie jak pompa powietrze-woda, klimatyzator w trybie grzania traci sprawność wraz ze spadkiem temperatury i musi okresowo odszraniać jednostkę zewnętrzną. W czasie odszraniania przestaje grzać, a że nie ma bufora ani bezwładności instalacji wodnej, spadek jest odczuwalny natychmiast.

Modele przystosowane do pracy zimowej mają rozwiązania podnoszące wydajność w niskich temperaturach oraz grzałkę tacy skroplin, zapobiegającą zamarzaniu odprowadzanej wody. To istotny szczegół, bo jednostka pracująca w trybie grzania produkuje skropliny na zewnątrz, a nie wewnątrz jak przy chłodzeniu.

Serwis obejmuje przede wszystkim czystość filtrów i wymiennika jednostki wewnętrznej oraz kontrolę szczelności układu chłodniczego. Zaniedbany filtr obniża wydajność i pogarsza jakość powietrza, a nieszczelność układu oznacza spadek sprawności trudny do zauważenia bez pomiaru.

Zakres przeglądów opisujemy na podstronie Serwis instalacji, a częstotliwość poszczególnych czynności w poradniku Przeglądy instalacji grzewczej.

Koszty i decyzja: jak to rozstrzygnąć w swoim domu

Koszt zakupu i montażu klimatyzacji z funkcją grzania jest wyraźnie niższy niż pompy ciepła powietrze-woda z pełną instalacją. Nie ma tu obiegu wodnego, zasobnika, bufora ani przeróbek hydraulicznych, a montaż zamyka się zwykle w jednym dniu.

Koszt eksploatacji w przeliczeniu na jednostkę ciepła bywa konkurencyjny, bo sprawność w trybie grzania jest wysoka. Trzeba jednak porównywać uczciwie: klimatyzator ogrzewa pomieszczenie, w którym wisi, a pompa powietrze-woda cały budynek razem z ciepłą wodą.

Do rachunku trzeba doliczyć osobne przygotowanie ciepłej wody oraz to, że przy próbie ogrzania większej powierzchni liczba jednostek rośnie, a wraz z nią koszt montażu i serwisu. W pewnym momencie suma tych elementów zbliża się do kosztu pompy powietrze-woda, tyle że bez jej zalet.

Porównanie źródeł ciepła dla całego domu prowadzimy w tekście Gaz, pellet czy pompa ciepła, a dobór pompy powietrze-woda w poradniku Jak dobrać pompę ciepła.

Cztery pytania wystarczą, żeby zawęzić decyzję:

• Ile pomieszczeń ma być ogrzewanych? Jedno albo dwa przemawiają za klimatyzacją, cały dom za pompą powietrze-woda.
• Czy potrzebujesz też ciepłej wody? Jeśli tak, klimatyzacja i tak wymaga drugiego urządzenia, co zmienia rachunek.
• Czy potrzebujesz chłodzenia latem? Jeśli tak, funkcja grzania jest praktycznie darmowym dodatkiem i warto ją mieć niezależnie od głównego źródła ciepła.
• Czy grzanie ma być funkcją używaną regularnie, czy awaryjną? Od tej odpowiedzi zależy typ jednostki wewnętrznej i to, czy sensowniejszy jest multisplit, czy osobne układy.

Najczęstszy sensowny układ w domu jednorodzinnym wygląda tak: pompa ciepła powietrze-woda jako główne źródło ogrzewania i ciepłej wody, a klimatyzacja jako chłodzenie latem z możliwością dogrzania pojedynczego pomieszczenia w okresach przejściowych. Te rozwiązania nie wykluczają się, tylko uzupełniają.

Zanim podpiszesz umowę, poproś o trzy rzeczy na piśmie: dobraną moc chłodniczą i grzewczą wraz z temperaturą, dla której moc grzewczą podano, typ i miejsce jednostek wewnętrznych z uzasadnieniem oraz sposób odprowadzenia skroplin po obu stronach instalacji. Wszystkie trzy da się ustalić przed montażem, a po nim każda zmiana oznacza kucie ścian.

Najczęstsze pytania

Czy klimatyzacja z funkcją grzania zastąpi ogrzewanie w całym domu?

W praktyce rzadko. Ciepło pojawia się tylko tam, gdzie wisi jednostka wewnętrzna, a powietrze nie przechodzi przez zamknięte drzwi, więc ogrzanie całego budynku wymagałoby jednostki niemal w każdym pomieszczeniu. Do tego klimatyzator nie przygotuje ciepłej wody użytkowej, co oznacza konieczność drugiego urządzenia.

Jak dobrać moc klimatyzatora do pomieszczenia?

Do zysków ciepła i strat, a nie do metrażu. Liczy się kubatura, czyli powierzchnia razem z wysokością, wielkość i strona świata przeszkleń, zacienienie, izolacja stropu oraz zyski od ludzi i sprzętu. Pokój od zachodu z dużym oknem potrzebuje wyraźnie więcej mocy niż ten sam metraż od północy. Jeśli grzanie ma być realną funkcją, sprawdzaj moc grzewczą podaną dla temperatury poniżej zera, a nie samą moc chłodniczą.

Multisplit czy osobne klimatyzatory do każdego pokoju?

Przy dwóch pomieszczeniach zwykle wygrywają osobne układy, bo pracują niezależnie, łatwiej dobrać ich moc i awaria jednego nie wyłącza reszty. Multisplit zaczyna mieć przewagę przy trzech i więcej jednostkach oraz tam, gdzie na elewacji nie ma miejsca na kilka agregatów. Trzeba jednak wiedzieć, że wszystkie jednostki wewnętrzne multisplitu pracują w tym samym trybie, więc jednoczesne grzanie jednego pokoju i chłodzenie drugiego odpada.

Która jednostka wewnętrzna jest najlepsza do grzania?

Przypodłogowa, bo oddaje ciepło nisko i konwekcja rozprowadza je po pomieszczeniu, podobnie jak przy grzejniku pod oknem. Ścienna też grzeje, ale trzeba prowadzić strumień żaluzjami w dół, inaczej ciepło zbiera się pod sufitem. W pomieszczeniach wysokich i ze skosami różnica między tymi typami jest największa.

Czy klimatyzacja dostarcza świeże powietrze?

Nie. Standardowy klimatyzator zasysa powietrze z pomieszczenia, zmienia jego temperaturę i oddaje z powrotem, więc nie obniża stężenia dwutlenku węgla ani nie odprowadza wilgoci na zewnątrz. Filtry poprawiają czystość powietrza, które już jest w środku, ale za wymianę powietrza odpowiada wentylacja, grawitacyjna albo mechaniczna z odzyskiem ciepła.

Czy klimatyzacja grzeje taniej niż pompa ciepła?

W przeliczeniu na jednostkę ciepła bywa konkurencyjna, bo nie musi podgrzewać wody do 45 czy 55 stopni. Porównanie jest jednak nierówne: klimatyzator ogrzewa pomieszczenie, w którym wisi, a pompa powietrze-woda cały budynek razem z ciepłą wodą. Przy rozszerzaniu na kolejne pomieszczenia suma kosztów zbliża się do pompy, bez jej zalet.

Czy klimatyzacja grzeje przy mrozie?

Tak, ale ze spadającą sprawnością, podobnie jak każda pompa ciepła powietrze. Modele przystosowane do pracy zimowej mają rozwiązania podnoszące wydajność w niskich temperaturach oraz grzałkę tacy skroplin, bo w trybie grzania skropliny powstają na zewnątrz. W czasie odszraniania urządzenie chwilowo nie grzeje, a brak bufora sprawia, że jest to odczuwalne od razu.

Czy ogrzewanie klimatyzacją jest komfortowe?

To kwestia odczucia. Ogrzewanie powietrzem oznacza ruch powietrza i cieplej pod sufitem niż przy podłodze, czyli rozkład odwrotny do tego, jaki daje ogrzewanie podłogowe. Praca w trybie grzania obniża też wilgotność względną, co w sezonie grzewczym bywa odczuwalne, szczególnie w sypialniach.

Kiedy klimatyzacja z funkcją grzania jest dobrym wyborem?

Przy dogrzewaniu pojedynczych pomieszczeń, takich jak poddasze czy pokój nad garażem, w domach letniskowych, w okresach przejściowych oraz wszędzie tam, gdzie i tak montuje się klimatyzację dla chłodzenia, a grzanie jest dodatkiem praktycznie bez dopłaty. Wspólnym mianownikiem jest ograniczony zakres i brak wymagań wobec ciepłej wody.

Czy można łączyć klimatyzację z pompą ciepła?

Tak i jest to częsty, sensowny układ w domu jednorodzinnym: pompa powietrze-woda jako główne źródło ogrzewania i ciepłej wody, a klimatyzacja jako chłodzenie latem z opcją dogrzania pojedynczego pomieszczenia wiosną i jesienią. Te rozwiązania się nie wykluczają, tylko uzupełniają.

Jak często serwisować klimatyzację?

Filtry jednostki wewnętrznej czyści się regularnie w trakcie sezonu, a przegląd obejmujący czystość wymiennika i kontrolę szczelności układu chłodniczego wykonuje się okresowo. Zaniedbany filtr obniża wydajność i pogarsza jakość powietrza, a nieszczelność układu powoduje spadek sprawności trudny do zauważenia bez pomiaru.